BAL VE PEKMEZ
Tadlandırıcıların amacı içeceklerin, tatlıların, keklerin ve bazı
başka ürünlerin tadını değiştirmek, daha arzu edilir hale
getirmektedir. Tatlandırıcılar genellikle vücuda hızla kullanılabilen
bir enerji sağlarlar, çünkü bunların çoğu basit şekerlerdir. Maalesef
bu tür tatlandırıcılar, özellikle pancardan veya şeker kamışından
üretilmiş sofra şekerleri, batılı toplumlarda fazlasıyla
kullanılmaktadır. Fazla kullanıldığında kandaki şeker düzeyinin
dengesini bozar ve şişmanlığa ve diş çürüklerine neden olurlar. Ayrıca
migren, romatizma, asabiyet, uykusuzluk, çarpıntı, nefes darlığı ve
karaciğer rahatsızlıklarına neden olduğu kanıtlanmıştır. Bunlar
bilinenler. Birçok uzman şekerin henüz bilinmeyen birçok rahatsızlığa
da neden olduğunu söyler. Kanser gibi ciddi hastalıklara yakalanmış
kişilerin de şekeri tamamen diyetlerinden çıkarmaları gerekir. Bunca
rahatsızlığa neden olan şeker yerine daha doğal tatlandırıcılar (az
miktarda olmak şartıyla) kullanabiliriz.

BAL

Yöresine ve yörenin bitki örtüsüne göre adlandırılır. Örneğin Ege
Bölgesi'nde Çam Balı, Akdeniz'de Portakal Balı, Güney Doğu Anadolu'da
ve İç Anadolu'da Çiçek Balı gibi. Değişik balların iyi geldiği değişik
hastalıklar vardır. Ancak bu balları (özellikle doğal ortamda yetişmiş
olanları) bulmak pek de kolay değildir. Araştırmalar sonucunda 100 gr.
balda 6-8 mg. Kalsiyum, 0,2-0,7 mg. Demir, 26 mg. Klor, 19 mg. Fosfor,
ayrıca bol miktarda magnezyum, iyot, potasyum, manganez, çinko,
silisyum, krom bulunduğu bildirilmiştir. Ayrıca balda A, B1, B2, E, ve
K vitaminleri bulunur.*

PEKMEZ

Köylerde sonbahar bir şenliktir. Diğer birçok faaliyetin yanında
pekmez de üretilir. Pekmez, üzüm tanelerinin suyu alındıktan sonra
üzüm posasına biraz su eklenerek tekrar çiğnenmesinden sonra elde
edilen şırayla yapılır. Bazı yerlerde de torbalara doldurulup üzümün
çiğnenerek suyunun çıkarılması ve kalan torbadaki posanın da burularak
sıkıştırılması yoluyla şıra elde edilir. Elde edilen şıra büyük bir
kazana doldurulur ve kaynatılır. Kaynatmadan sonra pekmez süzülür ve
durulmak üzere tahta bir kaba boşaltılır. Özellikle üzüm ve dut
pekmezi yaygınsa da keçiboynuzu, nar, elma ve erikle de pekmez
yapılır. Doğal olması ve oldukça tatlı olması nedeniyle pekmez tatlı,
içecek ve keklerde şeker yerine, ancak az miktarda kullanılabilir.
Kışın köylerde yapılan pekmez peltesi de tadına doyum olmayan
geleneksel bir tatlıdır.

MEYVE SUYU VE KURU MEYVELER

Bazen tatlı meyvelerin sularını (tatlı elma, üzüm gibi) ve kuru
meyveleri (kuru üzüm, kuru incir ve kayısı gibi) tatlandırıcı olarak
kullanabiliriz. Metabolizma zamanla daha az tatlı yemeğe alışacağı
için bu tür doğal tatlandırıcılarla yapacağınız tatlılar size gayet
lezzetli gelecektir. Örneğin kuru meyvelerle hiç pişirmeden ve
tatlandırıcı eklemeden yapacağınız hoşaf hem bağırsaklarınızı
çalıştıracak, hem de tatlı ihtiyacınızı giderecektir. Bunun için eşit
miktarlarda yıkanmış kuru üzüm, kayısı ve inciri çukur bir kaba koyun,
üzerine de bol su ekleyin. Üzerini kapatarak oda ısısında bir gece
bekletin. Hoşafınız hazırdır!

__________________